Positieve voorlopige resultaten van innovatieve behandeling van dodelijke hersenkanker glioblastoma | Antikankerfonds (NL)

Positieve voorlopige resultaten van innovatieve behandeling van dodelijke hersenkanker glioblastoma

Studie update
20 november 2018

BRUSSEL Een nieuw behandelingsprotocol voor hervallen glioblastomapatiënten bestaande uit 9 geheroriënteerde geneesmiddelen lijkt veilig en goed te verdragen.  Deze voorlopige resultaten betekenen een belangrijke mijlpaal in het onderzoek bij hersentumoren en werden dit weekend gepresenteerd op de jaarlijkse bijeenkomst van de Society for Neuro-Oncology in New Orleans, USA.

Studie out-of-the-box

De huidige standaardbehandeling voor glioblastoma bestaat uit chirurgie, bestraling en chemotherapie met temozolomide. Een enkeling geneest. Slechts 15-20% van de patiënten zijn vijf jaar na de eerste behandeling nog in leven. Decennia lang faalden nieuwe experimentele behandelingen om de uitkomst van patiënten te verbeteren na herval van glioblastoma, zoals voorkomt in 99% van de patiënten.    

In 2013 had de Duitse neurochirurg Marc-Eric Halatsch, in samenwerking met U.S. psychiater Richard Kast, het onconventionele idee om negen verschillende medicijnen toe te voegen aan de behandeling. Deze medicijnen waren al op de markt, zij het voor het gebruik bij andere ziektes dan kanker. Zij ontdekten dat deze negen toegevoegde medicijnen eigenschappen bezitten waarvan experimentele gegevens aangeven dat ze de mogelijkheid zouden kunnen hebben de groei van glioblastoma te belemmeren. De negen medicijnen hadden weinig bijwerkingen en waren goed gekend bij de meeste artsen. Het bewaren van een goede levenskwaliteit was het belangrijkste aspect bij het selecteren van de geheroriënteerde geneesmiddelen op basis van hun werking.

Vijf jaar geleden klopten Kast en Halatsch aan bij het Antikankerfonds voor financiële steun om hun innovatieve CUSP9 idee (Coordinated Undermining of Survival Paths by 9 Repurposed Drugs) om te zetten in een klinische studie.

Vandaag werden onder de derde versie van het studieprotocol (CUSP9v3) 10 patiënten geïncludeerd. De studie wordt gecoördineerd door het Universitair Ziekenhuis van Ulm in Duitsland en financieel gedragen door het Antikankerfonds.

“We zijn ons ervan bewust dat het combineren van negen geneesmiddelen met een standaardbehandeling zeer ongebruikelijk is. Wij geloven er sterk in dat het heroriënteren  (repurposing) van medicijnen groot potentieel biedt, net zoals combinatietherapieën. We steunen dit onderzoek omdat we geloven dat ideeën zoals die van Halatsch en Kast echt kunnen werken. Je komt tot resultaten door grenzen te verleggen en out-of-the-box behandelingen te onderzoeken”, legt medisch directeur Guy Buyens uit.

Voorlopige resultaten

Na wettelijke goedkeuring, werden er tussen 2016 en oktober 2018 tien patiënten met hervallen glioblastoma geïncludeerd in de CUSP9 proof-of-concept studie. De eerste resultaten na 12 weken behandeling wezen op een lage toxiciteit, behoud van een goede levenskwaliteit en voorzichtige aanwijzingen voor effectiviteit, hoewel de volledige resultaten pas bekend zullen zijn in 2019.  

“Het heroriënteren van geneesmiddelen is een waardevolle manier om kankeronderzoek te versnellen. Bestaande niet-kanker geneesmiddelen hebben het voordeel dat ze goed gedocumenteerd, beschikbaar en betaalbaar zijn, alsook een gekend bijwerkingsprofiel hebben. Het nadeel is dat ze bijna allemaal generiek zijn en er daardoor geen commerciële stimulans vanuit de farma-industrie is om deze medicijnen verder te onderzoeken voor het potentiële gebruik bij de behandeling van kanker. Ondersteuning door non-profit organisaties en overheidssteun voor dit type van onderzoek is cruciaal voor het exploreren van deze potentiële vooruitgang bij kankerbehandelingen”, aldus Lydie Meheus, CEO van het Antikankerfonds.

Het Antikankerfonds stimuleert onderzoek naar kankerbehandelingen waarbij de nood hoog is. Het heroriënteren van bestaande geneesmiddelen is één van de aandachtsgebieden van klinisch onderzoek die ons fonds faciliteert en ondersteunt. Gauthier Bouche, M.D., directeur klinisch onderzoek bij het Antikankerfonds, is co-auteur van de resultaten die gepubliceerd werden op het SNO congres in New Orleans.

Meer info over CUSP9 kan u hier vinden.

Meer info over drug repurposing vindt u hier.